Έρευνα Πεδίου: Χαρακτηριστικά και ανάγκες των κρατουμένων

Βασικοί στόχοι της έρευνας που διενεργήθηκε ήταν οι:
•Διερεύνηση του προφίλ των ανηλίκων κρατουμένων και της έκτασης/ σοβαρότητας των προβλημάτων τους από τη χρήση ναρκωτικών ουσιών
•Διερεύνηση των αναγκών των ανηλίκων ως προς την οργάνωση των υπηρεσιών που είναι απαραίτητες για την αντιμετώπιση των προβλημάτων εξάρτησης που παρουσιάζουν
Η μεθοδολογία που ακολουθήκε:
 Χορήγηση ερωτηματολογίου:
•25 Ιουλίου έως 17 Σεπτεμβρίου 2012
•Δομημένα – Αυτό-συμπληρούμενα ερωτηματολόγια (αξιοποίηση διευκολυντών – βοήθεια στη συμπλήρωση ή χορήγηση από τους ερευνητές)
•Απευθυνόταν στο σύνολο των κρατουμένων
•Προσαρμογή στην ελληνική πραγματικότητα εργαλείων του TCU (Texas Christian University
Στοιχεία ερωτηματολογίου:
•βασικά δημογραφικά χαρακτηριστικά
•χρήση ουσιών
•εμπλοκή με το σύστημα ποινικής δικαιοσύνης
•Άλλες ανάγκες (εκπαίδευση, υγεία, ψυχική υγεία)
Συνοπτικά αποτελέσματα:
Η συντριπτική πλειοψηφία των κρατουμένων είναι αλλοδαποί (4/5). Το στοιχείο αυτό μπορεί να ερμηνευτεί με διάφορους τρόπους
• Ηλικιακά ανήκουν, σε συντριπτικό ποσοστό, στην ομάδα 17-21 γεγονός που ερμηνεύεται σε μεγάλο βαθμό από το θεσμικό πλαίσιο (προτεραιότητα αντιμετώπισης παραβατικότητας χωρίς εγκλεισμό, μη κράτηση ανηλίκων κάτω των 15 κλπ). Υπάρχει ωστόσο ένας αριθμός ατόμων που δεν διαθέτει επίσημα έγγραφα ώστε να αποδεικνύεται η πραγματική ηλικία του.
• Τα συχνότερα αδικήματα που τα άτομα έχουν διαπράξει είναι κλοπές, ληστείες και αδικήματα που σχετίζονται με το νόμο περί ναρκωτικών
• Ο βαθμός ένταξης των κρατουμένων στην ελληνική κοινωνία και η παρουσία υποστηρικτικού – οικογενειακού δικτύου εμφανίζει σημαντική διακύμανση ανάλογα με την εθνικότητα. Έτσι, Έλληνες και Αλβανοί διαμένουν πριν τον εγκλεισμό, σε μεγάλο βαθμό τουλάχιστον, με έναν από τους δύο γονείς ενώ αντίθετα Αλγερινοί, Πακιστανοί και άλλες εθνικότητες μένουν μόνοι, στο δρόμο ή/και σε ομαδικά καταλύματα με άλλους ομοεθνείς τους.
Συμπεράσματα:
Τα άτομα έχουν σοβαρές εκπαιδευτικές ελλείψεις οι οποίες σε μεγάλο βαθμό αντιμετωπίζονται με τη βοήθεια εκπαιδευτικών ιδρυμάτων που λειτουργούν μέσα στα καταστήματα κράτησης. Για πολλούς η βασική προτεραιότητα σε αυτόν τον τομέα εντοπίζεται στην απόλυτη αδυναμία κατανόησης και επικοινωνίας στην ελληνική γλώσσα.
• Ένα μεγάλο ποσοστό κρατουμένων έχει κάνει συστηματική χρήση ναρκωτικών (2 στους 5), ενώ ένα ακόμα μεγαλύτερο ποσοστό (3 στους 5) έχει κάνει περιστασιακή χρήση κάποιας παράνομης ουσίας στη ζωή του.
•Διαπιστώθηκε σημαντικά μεγαλύτερη χρήση κοκαΐνης συγκριτικά με τους έφηβους χρήστες ναρκωτικών που απευθύνονται σε προγράμματα απεξάρτησης στην κοινωνία. Το συγκεκριμένο εύρημα μπορεί να συνδεθεί με την παραβατικότητα
• Πάνω από 8 στους 10 εκτίουν την πρώτη ποινή φυλάκισης που τους έχει υποβληθεί στη ζωή τους ενώ η πλειοψηφία βρίσκεται υπό κράτηση για διάστημα έως 12 μήνες